Het is ongehoord hoeveel burgemeester Mamdani in korte tijd in New York voor elkaar heeft gekregen. Hij ziet of hoort van een probleem en het wordt opgelost. Soms binnen een week, terwijl het probleem al tientallen jaren bestaat. Het KAN dus wel, als er maar een serieuze wil is om zaken op te lossen.
Er is echter één probleem waar hij wel eens stuk op zou kunnen lopen.
Dat is het probleem van de krakers in New York.
Mamdani heeft het makkelijk, daar waar de krakers langdurig leegstaande gebouwen bezetten. Die zaken zijn duidelijk. Puur voor speculatie laten eigenaren de gebouwen leegstaan, om er in betere tijden iets lucratiefs mee te kunnen doen. Je kan je afvragen of dat wel maatschappelijk verantwoord is. De krakers zijn daar een terechte reactie.
Maar de krakers zijn niet altijd zo overduidelijk ‘goed’ bezig.
Wat er in New York nu ook gebeurt, is dat krakers zich toegang verschaffen tot woningen en appartementencomplexen die niet langdurig leegstaan.
Als je je eigen huis renoveert en ondertussen even elders verblijft, loop je al kans dat een kraker zich toegang verschaft. Het kost dan in New York soms letterlijk jaren om die kraker er weer uit te zetten. Je mag namelijk maar weinig en de rechters zijn, onder druk van de politiek, erg op de hand van de krakers. Immers, de huisjesmelkers zijn de slechteriken, en dat is nu zeker onder Mamdani het beeld.
Krakers verschaffen zich toegang tot de hallen van (luxe) appartementen en mogen dan zelfs niet uit de hal geweerd worden.
De huurders vertrekken na verloop van tijd uit angst en onvrede en zodra een huurder vertrekt, verhuist de kraker van de hal naar het leegstaande appartement. De verhuurder kan er niets tegen doen en de zaak verpaupert, want er zijn dan ook geen huurinkomsten meer. Al snel vertrekken alle betalende huurders, want de krakers hebben overal lak aan en de verhuurder/eigenaar staat juridisch machteloos.
Dan komt Mamdani en die wil zo’n complex dan ‘om niet’ door de stad laten overnemen.
Ik begrijp wel waar hij vandaan komt, maar de schuld van de verpaupering ligt lang niet altijd bij de verhuurder. Als krakers zo veel rechten hebben, dan sta je als eigenaar machteloos. De verpaupering is dan niet de schuld van de eigenaar/verhuurder, maar het is de schuld van de krakers. Haal de krakers weg en zo’n complex kan weer leefbaar gemaakt worden. Het onteigenen is dan een niet-noodzakelijke stap. Je zou die onteigeningsstap kunnen nemen als de krakers door de overheid weg zijn gehaald en de eigenaar daarna nog altijd niet binnen een vooraf bepaalde periode gaat herontwikkelen. Dán heb je als overheid een punt.
Als Mamdani zijn voorgestelde nietsontziende onteigeningsbeleid daadwerkelijk doorzet, dan zal dat enorme gevolgen kunnen hebben voor de huizenmarkt in New York. De stad gaat dan mogelijk failliet op de investeringen die het moet doen in de overgenomen vastgoedprojecten, terwijl ondertussen de krakers weten dat ze overal gratis kunnen wonen. Waarom zou je immers nog huur betalen?
Hoe zit het in Detroit met krakers?
Ik ben zelf verhuurder in Detroit en tijdens de coronaperiode konden huurders niet uitgezet worden. Ook niet als ze de huur niet betaalden. Daarop stopten de meeste huurders dus met de huur te betalen. Dat heeft me toen 400.000 dollar gekost. Dat geld ben ik nog altijd aan het proberen terug te krijgen, maar de rechters werken niet mee. De huurders zijn zielig en ik ben in de ogen van de rechters de slechte huisjesmelker. Ik heb van die 400.000 dollar letterlijk na al die jaren nog geen cent teruggekregen. Ik blijf er echter advocaten op zetten zodra zo’n huurder weer geld blijkt te hebben. Ze woonden in feite twee jaar als kraker in een huurhuis waar we een contract onder hadden liggen. Ze hadden het geld (de overheid betaalde ze indertijd per persoon 2.400 dollar per maand), maar ze besloten heel bewust er ruim van te leven en de huurbetaling over te slaan.
Op dit moment is er ook in Detroit een krakersprobleem, maar ze zijn daar iets sneller in de aanpak. Het kost me meestal tussen de drie en zes maanden een kraker weer uitgezet te krijgen. Helaas overkomt me het ook wel eens. Er zijn, door het beleid van Trump, niet genoeg werklieden meer die een huis kunnen opknappen zodra een huurder vertrekt. Zo’n huis staat dan een tijdje leeg en soms trekt daar dan een kraker in.
Op dit moment heb ik, voor zover ik weet, geen krakers.