Tom Lassing

Ik volg dat een beetje. Mede omdat ik nog altijd een diep wantrouwen voor de overheid voel vanwege die tijd.

Deze enquête is een goede zaak, want nu horen we eindelijk, met de wijsheid van enkele jaren verder, hoe politici tot hun besluiten kwamen en waarom de nuance in feite indertijd ontbrak.

Klaas Dijkhoff gaf het goed aan. Hij concentreerde zich op de fanatiekste tegengeluidbrengers en kon zich daar totaal niet in verplaatsen. Maar het zorgde er wel voor dat hij volledig op slot ging voor alles en iedereen die ook maar iets aan kritiek had en tegen (een deel van) de maatregelen was. Daar heeft hij nu spijt van, zegt hij zelf. Dat waardeer ik dan wel.

Het was dus niet alleen ‘de maatschappij’ die verhardde; het was ook het luisterend vermogen van de politici zelf waar het misging.

Het gesprek met de samenleving werd in feite een debat en in dat debat heeft de samenleving verloren, en dan met name dat deel van de samenleving dat het niet volledig eens was met de maatregelen. Ik was er daar een van en achteraf blijkt dat terecht te zijn geweest.

Het groepseffect van vaccineren bleek bijvoorbeeld geen invloed op de verspreiding te hebben. Het vaccineren van heel de bevolking was dus overbodig. Beter hadden ze zich direct en volledig geconcentreerd op de kwestbaren.

Veel maatregelen waar iedereen dus last van had, bleken achteraf veel te ver te gaan en bleken niet effectief.

“Omdat wij het zeggen” moest indertijd maar voldoende voor de bevolking zijn. Mede omdat hun argumenten voor de maatregelen niet zo hard waren, soms zelfs boterzacht, was het immers vooral ingegeven door angst. Die angst vanuit de politiek was enorm groot. Angst voor ziekenhuizen die het niet aan konden, maar ook een angst voor een samenleving die het mogelijk uiteindelijk niet langer zou pikken. Onderdrukken om oppositie in de kiem te smoren.

Hoe dan ook, iedereen die ook maar wat aan kritiek had, die was fout. Het was vanuit politici zwart of wit. Er was geen enkele grijstint mogelijk vanuit de overheid. Iedereen met ook maar het kleinste beetje kritiek kon het vergeten dat er een luisterend oor voor was. Je had bij de minste kritiek al afgedaan voor de overheid. Zo zagen we dat heel veel oude mensen eenzaam stierven, terwijl hun net zo oude partner als hoogbejaarde voor de deur stond te protesteren. Het protest kon bij de politici op geen enkele sympathie rekenen. Men was, zeker in het begin, onmenselijk onwrikbaar.
Je had als burger maar hun regels te volgen. Menig burgemeester zal (naar ik hoop) nog eens even terugkijken met de vraag of de rol van ook de lokale lagere overheid ook altijd wel zo kosjer was. Men ging er wel heel makkelijk in mee en durfde niet tegen Den Haag op te staan.

Dan de vraag: leren we er echt van?

Ik vrees van niet. Hoeveel mensen volgen het nu? Hoeveel politici van morgen gaan zich nog bezighouden met de fouten die in 2020 tot 2022 gemaakt werden? Volgende keer is het toch nét anders en gaan we met hetzelfde gemak net iets andere fouten net zo hard maken. Toch ben ik voor de enquête. De scherpe randjes zijn er nu af. Het is ook voor iedereen met een trauma uit die tijd (en ik ben er één van) een stukje genezing van dat trauma.

Het niet vertrouwen van de (lokale) overheid is er bij mij overigens niet alleen vanwege de coronatijd.

De lokale overheid hier in mijn woonplaats heeft met de AZC-discussie laten zien dat ze er hier NIETS van hebben geleerd. Hier in mijn woonplaats is het nog altijd keihard de overheid tegen de bevolking. Het vertrouwen richting gemeentebestuur en met name B&W is niet alleen bij mij 0,0.

De overheid wil betrokken burgers hebben, maar alleen op de momentren dat het de overheid uitkomt. Zo werkt dat echter niet.

Ook bij moeilijke dossiers moet je gewoon in gesprek met de burger. Een lokale PRO-politicus vindt dat echter geen goed idee. Immers, dat wordt maar een Poolse landdag.

Hij ziet waarschijnlijk meer in een socialistische heilstaat waarbij de overheid wel even bepaalt wat goed is voor de bevolking. Maar ondertussen krijgt hij wel voldoende stemmen voor een raadszetel. Genoeg mensen die graag in de kudde zitten dus.

Bij een volgende crisis gaat die politicus de fouten van Klaas net zo makkelijk opnieuw maken. In feite al ingebakken in zijn opstelling naar de burger toe.